ଓଡ଼ିଶା ଗ୍ରାମୀଣ ଅର୍ଥନୀତିର ଐତିହାସିକ ଯାତ୍ରା ଓ ଆଗାମୀ ସମ୍ଭାବନା

ଓଡ଼ିଶାର ଗ୍ରାମ ହେଉଛି ଏହି ରାଜ୍ୟର ଆତ୍ମା। ଐତିହାସିକ ଭାବେ ଦେଖିଲେ, ଓଡ଼ିଶାର ଗ୍ରାମୀଣ ଅର୍ଥନୀତି କୃଷି, ହସ୍ତଶିଳ୍ପ, ମାଛଧରା ଓ ପାରମ୍ପରିକ ଜୀବିକା ଉପରେ ଆଧାରିତ ଥିଲା। ମାଉର୍ୟ, ସୋମବଂଶୀ ଓ ଗଜପତି ଯୁଗରେ ଗାଁଗୁଡ଼ିକ ସ୍ୱୟଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଅର୍ଥନୈତିକ ଏକକ ଭାବରେ କାମ କରୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଉପନିବେଶିକ ଶାସନ କାଳରେ ଏହି ସ୍ୱୟଂପୂର୍ଣ୍ଣତା ଭଙ୍ଗ ହୋଇ, ଓଡ଼ିଶା ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ପଛୁଆପଣର ଦୁଷ୍ଚକ୍ରରେ ପଡ଼ିଗଲା। ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ, ଓଡ଼ିଶା ଯେଉଁଠି ଗ୍ରାମ ଉନ୍ନୟନରେ ଧୀର ଗତି ଧରିଲା, ସେଉଠି ତମିଳନାଡୁ, କେରଳ, ଗୁଜରାଟ ଓ ପଞ୍ଜାବ ଭିନ୍ନ ରଣନୀତି ଅପନାଇ ଗ୍ରାମୀଣ ଅର୍ଥନୀତିକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିପାରିଲେ।ପଞ୍ଜାବ ସବୁଜ ବିପ୍ଲବ ମାଧ୍ୟମରେ ଉଚ୍ଚ ଉତ୍ପାଦନଶୀଳ କୃଷି, ସିଚାଇ ଓ ଗ୍ରାମୀଣ ଆୟ ବୃଦ୍ଧିର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ସୃଷ୍ଟି କଲା। ଗୁଜରାଟ ଗ୍ରାମ ଶିଳ୍ପ, ସହକାରୀ ଆନ୍ଦୋଳନ (ଅମୂଲ ମଡେଲ) ଓ ଗ୍ରାମୀଣ ଉଦ୍ୟମିତାକୁ ମଜବୁତ କରି ଗାଁକୁ ଉନ୍ନୟନର କେନ୍ଦ୍ର କରିପାରିଲା। ତମିଳନାଡୁ ଗ୍ରାମୀଣ ଶିକ୍ଷା, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ମହିଳା ସ୍ୱୟଂସହାୟକ ଗୋଷ୍ଠୀ ମାଧ୍ୟମରେ ସାମାଜିକ-ଅର୍ଥନୈତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିଲା। ଏବଂ କେରଳ ମାନବ ଉନ୍ନୟନ ସୂଚକାଙ୍କରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନଦଣ୍ଡ ସହ ସମାନ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରି, “ଲୋ ଇନକମ୍ – ହାଇ ହ୍ୟୁମାନ ଡିଭେଲପମେଣ୍ଟ” ମଡେଲର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଦେଲା।ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପରିପ୍ରେକ୍ଷିତରେ ଦେଖିଲେ, ଚୀନ୍‌ର ଗ୍ରାମ ଶିଳ୍ପୀକରଣ, ଭିଏତନାମର କୃଷି ସଂସ୍କାର, ଓ ଦକ୍ଷିଣ କୋରିଆର ‘ସାଏମାଉଲ୍ ଉନ୍ଦୋଙ୍ଗ’ ଗ୍ରାମ ଆନ୍ଦୋଳନ ଦେଖାଇଦେଇଛି ଯେ ଗ୍ରାମ ଉନ୍ନୟନ ହେଉଛି ଜାତୀୟ ଉନ୍ନୟନର ମୂଳ ଭିତ୍ତି।ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷିତରେ ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ଏକ ନୂଆ ଗ୍ରାମୀଣ ଅର୍ଥନୈତିକ ରୂପରେଖା ଆବଶ୍ୟକ। କୃଷିକୁ ମୂଲ୍ୟ-ସଂଯୋଜିତ କୃଷିରେ ପରିଣତ କରିବା, ଗ୍ରାମୀଣ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ,ମାଇକ୍ରୋ-ଉଦ୍ୟମ, ଡିଜିଟାଲ୍ ସଂଯୋଗ, ଗ୍ରାମୀଣ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ହେଉଛି ଆଗାମୀ ପଥ।ଯଦି ଓଡ଼ିଶା ଗ୍ରାମକୁ କେବଳ ଦୟାର ନୁହେଁ, ବିନିଯୋଗର କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ଦେଖିପାରେ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାର ଗାଁ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି ସହ ଯୋଡ଼ି ହୋଇପାରିବ।ଗାଁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ, ଓଡ଼ିଶା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବ — ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ, ଭାରତ ମଧ୍ୟ।